Ξέρεις να διαβάζεις τις ετικέτες;Της Νατάσας Δ. Τρουμπούκη

natasatroumpoukiΜάθε ποιες είναι οι δέκα πιο βασικές πληροφορίες που πρέπει να ελέγχουμε οπωσδήποτε στη συσκευασία κάθε τροφίμου.

Όλα τα προϊόντα διατροφής, είτε είναι ελληνικής παραγωγής, είτε προερχόμενα από χώρες τις Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), είτε από τρίτες χώρες, φέρουν υποχρεωτικά στη συσκευασία τους επισημάνσεις και πληροφορίες για τους καταναλωτές. Επειδή όμως κάθε προϊόν έχει το δικό του σχεδιασμό συσκευασίας, όταν θέλουμε να κάνουμε συγκρίσεις ανάμεσα σε παρόμοια προϊόντα, ή βλέπουμε για πρώτη φορά κάποιο προϊόν, πρέπει να «ψάξουμε» σε διαφορετικά σημεία της ετικέτας τους για να εντοπίσουμε τις πληροφορίες που μας ενδιαφέρουν. Αυτό, βέβαια, δεν είναι πάντα τόσο εύκολο και σίγουρα απαιτεί να αφιερώσουμε κάποιο χρόνο, ωστόσο μπορεί να γίνει ταχύτερα, ευκολότερα και σωστότερα όταν γνωρίζουμε ποια είναι τα πιο σημαντικά που πρέπει να προσέχουμε.

1. Περιγραφή και προσδιορισμός προϊόντος

Μια μικρή φράση που ακολουθεί το εμπορικό όνομα του προϊόντος, δίνοντας μια σύντομη περιγραφή του ή/και προσδιορίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια το είδος του, π.χ. «Δημητριακά ολικής αλέσεως», «Ημιάπαχο γάλα 1,5% λιπαρά», «Αμύγδαλα ψημένα», «Σοκολάτα γάλακτος με ξηρούς καρπούς», «100% φυσικός χυμός», «Επιδόρπιο γιαουρτιού».

 

2. Επωνυμία και διεύθυνση παραγωγού ή συσκευαστή, εισαγωγέα ή διακινητή

Απαραίτητη πληροφόρηση για να γνωρίζουμε ποιος παράγει, συσκευάζει, εισάγει ή διακινεί το συγκεκριμένο προϊόν και με ποιον πρέπει να επικοινωνήσουμε σε περίπτωση προβλήματος, παραπόνου ή εάν επιθυμούμε περισσότερες πληροφορίες (τμήμα εξυπηρέτησης καταναλωτών).

 

3. Γεωγραφική προέλευση

Αναφέρεται η χώρα που παράγεται ή συσκευάζεται το προϊόν ή η γεωγραφική τοποθεσία, π.χ. «Ελληνικό προϊόν», «Παράγεται στην Ελλάδα». Μπορεί όμως να αναφέρεται απλώς ότι «Παράγεται στην ΕΕ», χωρίς να προσδιορίζεται η χώρα.

 

4. Επισήμανση πρότυπου παραγωγής

Αναγράφεται μόνο σε προϊόντα που παράγονται με κάποιο πιστοποιημένο πρότυπο που συνιστά ειδική μέθοδο παραγωγής τροφίμων, π.χ. «Προϊόν βιολογικής γεωργίας», «Προϊόν Ορθής Γεωργικής Πρακτικής», «Προϊόν ορθής βιομηχανικής πρακτικής», «Προϊόν Ονομασίας Προέλευσης» (ΠΟΠ).

 

5. Ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας

«Ημερομηνία λήξης» ή «Ανάλωση πριν» ή «Ανάλωση κατά προτίμηση πριν». Προϋπόθεση για να ισχύει η ημερομηνία αυτή είναι οι άριστες συνθήκες συντήρησης του προϊόντος. Η δηλωθείσα ημερομηνία μπορεί επίσης να διαφέρει ανάλογα με τη συντήρηση του τροφίμου, δηλαδή να είναι άλλη εκτός ψυγείου, άλλη εντός ψυγείου και διαφορετική εντός κατάψυξης ή να διαφοροποιείται μόλις ανοιχτεί η συσκευασία του προϊόντος, π.χ. «Να καταναλώνεται εντός 24 ωρών».

6. Συστατικά προϊόντος και δήλωση για ύπαρξη δυνητικώς αλλεργιογόνων συστατικών

Αναγράφονται ονομαστικά τα συστατικά του προϊόντος, συμπεριλαμβανομένων και των προσθέτων, π.χ. συντηρητικά, υποχρεωτικά με φθίνουσα σειρά περιεκτικότητας κατά βάρος, ξεκινώντας δηλαδή από το συστατικό που περιέχεται σε μεγαλύτερη ποσότητα προς αυτά που υπάρχουν σε μικρότερη. Ένα πρόσθετο μπορεί να αναφέρεται στα «Συστατικά» είτε με τον εγκεκριμένο κωδικό του (πρόθεμα με κεφαλαίο Ε και ακολουθεί ένας μοναδικός τριψήφιος ή τετραψήφιος αριθμός, υποδηλωτικός της κατηγορίας προσθέτων στην οποία ανήκει), είτε με την πλήρη ονομασία του, αφού πρώτα αναγραφεί η κατηγορία που ανήκει, π.χ. συντηρητικό: Ε202 ή συντηρητικό: σορβικό κάλιο. Υποχρεωτικά και οπωσδήποτε ευδιάκριτα δηλώνεται η παρουσία αλλεργιογόνων συστατικών, π.χ. «Περιέχει θειώδη άλατα», «Περιέχει σκόνη αβγού», ακόμα και η υποψία παρουσίας τους, π.χ. «Μπορεί να περιέχει ίχνη ξηρών καρπών», «Επεξεργάζεται σε μονάδα όπου χειρίζεται σόγια».

 

7. Διατροφικές πληροφορίες ή Διατροφική δήλωση

Σε ειδικό πίνακα, π.χ. με τον τίτλο «Διατροφική Δήλωση», αναγράφονται η ενεργειακή αξία (θερμίδες) και τα θρεπτικά στοιχεία του τροφίμου, π.χ. πρωτεΐνες, ολικά λιπαρά, κορεσμένα λιπαρά, ολικοί υδατάνθρακες, σάκχαρα, φυτικές ίνες, νάτριο (αλάτι), στα 100g (ή 100 ml) ή στην προτεινόμενη μερίδα ή, συνηθέστερα, και στα δύο. Μπορεί επίσης να υπάρχουν απεικονίσεις με ειδικά εικονίδια για να βλέπουμε γρήγορα τα βασικά διατροφικά στοιχεία ανά προτεινόμενη μερίδα και το ποσοστό που καλύπτει το καθένα από αυτά την Προσλαμβανόμενη Ποσότητα Αναφοράς σε μια δίαιτα 2.000 θερμίδων. Όταν υπάρχει η συγκεκριμένη απεικόνιση, στην μπροστινή πλευρά της συσκευασίας απεικονίζεται ξανά το εικονίδιο «Θερμίδες».

 

8. Ισχυρισμοί παραγωγού

Η έννοια του ισχυρισμού περιλαμβάνει καθετί που υποστηρίζει ο παραγωγός και αναγράφει στη συσκευασία του προϊόντος του, π.χ. «Φρέσκα έως το τελευταίο». Η αναγραφή ισχυρισμών που αφορούν τη θρεπτική αξία του τροφίμου, π.χ. «Φυσική πηγή βιταμινών», ή/και τις θετικές του επιδράσεις στην υγεία, π.χ. «Βοηθάει στη ρύθμιση της χοληστερόλης», γίνεται μόνο κάτω από ειδικές προϋποθέσεις. Όλοι οι ισχυρισμοί υγείας πρέπει να είναι τεκμηριωμένοι επιστημονικά και να έχουν υποβληθεί για αξιολόγηση στην Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA).

 

9. Ποσότητα

Αναγράφεται η καθαρή ποσότητα του προϊόντος σε μονάδες όγκου (λίτρο/L ή ml) στα υγρά τρόφιμα, π.χ. γάλα, και σε μονάδες μάζας (γραμμάρια/g) στα υπόλοιπα. Στις κονσέρβες αναφέρεται το καθαρό βάρος του περιεχομένου και το βάρος του περιεχομένου όταν στραγγιστεί από τυχόν υγρά που περιέχει, π.χ. λάδι.

 

10. Ειδικές οδηγίες και προειδοποιήσεις

Σε ορισμένα προϊόντα αναγράφονται συγκεκριμένες οδηγίες και συμβουλές που μπορεί να αφορούν τον τρόπο μεταφοράς, π.χ. «Μην πλαγιάζετε τη φιάλη», αποθήκευσης, π.χ. «Αποθηκεύεται σε χώρο ξηρό και δροσερό», συντήρησης, π.χ. «Συντηρείται στους -12ο C για 1 μήνα», ανοίγματος συσκευασίας, π.χ. «Ανοίξτε εδώ», παρασκευής, μαγειρέματος κ.ά. Ενδέχεται επίσης να υπάρχουν προειδοποιήσεις για τον καταναλωτή, π.χ. «Μην επαναψύχετε ήδη αποψυγμένο προϊόν», «Περιέχει πηγή φαινυλαλανίνης», «Η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να έχει υπακτική δράση».

 

Συμβουλή: Εάν διαβάσεις προσεκτικά μία-δύο φορές τη διατροφική ετικέτα ενός προϊόντος, δεν θα χρειαστεί να επαναλαμβάνεις τη διαδικασία κάθε φορά που πας για ψώνια, παρά μόνο εάν το προϊόν αυτό έχει αλλάξει συσκευασία και σύνθεση.

 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Παρακαλώ γράψτε το σχόλιο σας!
Το όνομα σας ...