Παραδοσιακό Αλώνισμα στο Γολέμι Ναυπακτίας.

Παραδοσιακό Αλώνισμα στο Γολέμι Ναυπακτίας.

Μια γεωργική δραστηριότητα αναβιώνει όχι σαν εργασία τώρα πια, αλλά σαν έθιμο.Είναι μια προσπάθεια να αναβιώσει  το αλώνισμα σαν μια ιδιαίτερη δραστηριότητα. Για να θυμούνται οι μεγαλύτεροι και να μαθαίνουν οι νεότεροι.

   Έτσι στο Γολέμι της Ορεινής Ναυπακτίας,αύριο Κυριακή 9 Αυγούστου,θα πραγματοποιηθεί η γιορτή που είναι γνωστή σαν «το παραδοσιακό αλώνισμα». Οι κάτοικοι του χωριού καθώς και οι επισκέπτες, συγκεντρώνονται στο αλώνι που θα στηθεί στον προαύλιο χώρο του πρώην δημοτικού σχολείου,ενώ η  εκδήλωση αυτή θα συνοδευτεί με χορό και τραγούδι.

Η εκδήλωση αναμένεται να ξεκινήσει μετά τις 10.00 το πρωί σύμφωνα με την ανακοίνωση,με τη βοήθεια του Ιππικού ομίλου Ναυπάκτου,τη συμμετοχή χορευτικού συνόλου του Γ.Βαφειάδη και ιδιαίτερη ζεστή και φιλική φιλοξενία από τους διοργανωτές για όσους έχουν την τύχη και βρεθούν σ’αυτή την τόσο φιλόξενη γωνιά της Ορεινής Ναυπακτίας.

-Λίγα λόγια για τη διαδικασία του αλωνίσματος που για τους περισσότερους από μας είναι άγνωστη.

    Απλώνονται πάνω στο πέτρινο αλώνι τα δεμάτια, κόβονται τα δεματικά και σκορπίζονται τα χερόβολα σε όλο το χώρο του αλωνιού. Στο κέντρο του βρίσκεται ο στιχερός , που είναι ένα χοντρό και γερό ξύλο, συνήθως από πουρνάρι, μπηγμένο στο χώμα και στερεωμένο καλά. Πάνω του δένεται η τριχιά, που κρατά τα ζώα όταν γυρνάνε πάνω στο αλώνι. Συνήθως χρησιμοποιούνται άλογα ή μουλάρια. Δένονται μεταξύ τους με λαιμαριές φτιαγμένες με τριχιά και όλα μαζί δένονται με το σκοινί του στιχερού. Ο αγωγιάτης, έτσι λέγεται αυτός που ακολουθεί τα ζώα στο αλώνι, κρατά μια βίτσα στα χέρια, την χτυπά στον αέρα για να τα φοβίζει  και να τρέχουν. Η κίνηση των ζώων γίνεται και προς τις δυο κατευθύνσεις. Το σκοινί του στιχερού μαζεύεται πάνω του ενώ τα ζώα τρέχουν και έτσι πατούν τα χερόβολα σε όλο το αλώνι απ’ έξω προς τα μέσα. Ύστερα  τα αλλάζουν. Το ζώο που ήταν απέξω έρχεται μέσα και έτσι  το σκοινί απλώνει. Κατά τη διάρκεια του αλωνισμού γίνεται το «γύρισμα». Με τα δικράνια ανοίγουν το αλώνι. Κάνουν δηλαδή αυλάκια κατά κάποιον τρόπο στο αλώνι για να ανεβάσουν τα χερόβολα που δεν έχουν πατηθεί από τα ζώα και δεν έχει βγει ο καρπός, για να αλωνιστούν. Το αλώνισμα συνεχίζεται μέχρις ότου τα χερόβολα γίνουν άχυρο και φυσικά βγει ο καρπός από τα στάχυα.

    Ύστερα γίνεται το μάζεμα. Η συγκέντρωση του αλωνιού στο στιχερό σε σωρό. Μετά το μεσημέρι γίνεται το λίγνισμα. Ο αέρας που φυσά βοηθά σ’ αυτή τη δουλειά. Με τα δικράνια πετάνε ψηλά το άχυρο για να διαχωριστεί από τον καρπό. Ο αέρας το μεταφέρει στην άκρη του αλωνιού. Χρησιμοποιούν ακόμη τα ξύλινα φτυάρια και φυσικά το δριμόνι (μεγάλο κόσκινο) για το κοσκίνισμα του καρπού. Ο καρπός λιάζεται και αποθηκεύεται στα κασόνια ή στα ματαράτσια (μεγάλα υφαντά σακιά). Το άχυρο μεταφέρεται στα καλύβια με τις λιοπάνες ή τα χαράρια για να χρησιμεύσει σαν τροφή στα ζώα τους χειμερινούς μήνες.

Έτσι ολοκληρώνεται η επίπονη εργασία του αλωνισμού.

11863290_1018146578249931_8095606186833000639_n

 

Leave a Comment